اصول ژنتیکی پرورش شترمرغ

مقالات

 

با پایان یافتن قرن بیستم به شتر مرغ می‌توان بعنوان مثال بارزی از برگشت تکاملی نگریست. این امر به دلیل از بین رفتن ریشکهای پر و اندازه کوچک شده بال در مقایسه با سایر پرندگان، عدم وجود جناغ سینه و کاهش تعداد انگشتان پا، مطرح می‌شود (دوردن، a,b 1920).

دوردن نتیجه گرفت که چنین تغییرات تکاملی برگشتی، متأسفانه هیچگونه ارتباطی با قابلیت تطبیق با شرایط ندارند و در نتیجه نمی‌توان آنرا نتیجه انتخآب طبیعی دانست، بلکه کاملاً ذاتی و مستقل از هر گونه دلیل خارجی می‌باشد. با این وجود معتقد است انتخآب مصنوعی می‌تواند باعث بهبود گله گردد.

شترمرغی که در مزارع آفریقای جنوبی از آن استفاده می‌شد از طریق شکار جوجه‌های وحشی تأمین می‌گشت درآن زمان صرفاً قادر به تأمین جوجه‌ها از این طریق بودند زیرا حیوانات بالغ وحشی را نه می‌شد به راحتی شکار کرد و نه آنها را با شرایط پرورشی وفق داد. در روزهای آغازین شکل‌گیری این صنعت توجه اندکی به برنامه‌های اصلاحی می‌شد و هر پرنده‌ای که در سن 3-4 سالگی به سن بلوغ جنسی می‌رسید، به عنوان مولد نگهداری و استفاده می‌شد (دوردن،a1919). به مرور که این صنعت رشد خود را آغاز کرد، با وجود تقاضا برای پرهای این پرنده، توجه به خصوصیاتی مانند پر و بال معطوف شد و فقط پرندگانی که بهترین پر و بال را برای عرضه در بازار دارا بودند برای پرورش نگهداری می‌شدند. البته انتخآب پرندگان براساس کیفیت پر آنها (مانند طول، عرض، استحکام، شکل، تراکم و درخشندگی) صورت می‌گرفت و سایر خصوصیات از جمله نرخ افزایش وزن و تولید تخم به حسآب نمی‌آمدند. دوردن (a1919) خاطر نشان کرد که کیفیت پر و بال تنوع بسیار زیادی دارد و پرندگان کمی یافت می‌شوند که تمامی خصوصیات ایده‌آل را در پر خود دارا باشند. بطور کلی او معتقد بود که پیشرفت در مسائل تغذیه‌ای و مدیریتی به بهبود کیفیت، کمک شایانی کرد و با استفاده از نتایج حاصله از انتخآب و ترکیب خصوصیات برتر یافت شده در میان پرنده‌های وحشی گوناگون آفریقایی و جمع کردن همه آنها در یک پرنده بهبود لازمه می‌توانست حاصل شود.

 

بعلاوه تلاشهایی که در جهت تغییر خصوصیات پر و بال فراتر از آنچه در جمعیت یافت می‌شد، همگی ناموفق بودند. مشاهده این حالت همراه با نظریه عمومی، مبنی بر اینکه شترمرغهای آفریقایی از نظر بال و پر کیفیت برتری دارند (مارتین، 1891) منجر به شکل‌گیری این عقیده شد که تلاقی شترمرغهای وحشی آفریقای شمالی با گله‌های آفریقای جنوبی می‌تواند باعث بهبود بازار تولید پر گردد. در سال 1912 حدود 132 شترمرغ جمع‌آوری شده از آشیانه‌های طبیعی در نیجریه به اتحادیه آفریقای جنوبی وارد شدند (دوردن، b1919) بیشتر جوجه‌های زنده مانده حدود 6 ماه سن داشتند و تعداد بسیار اندکی از پرنده‌های بالغ توانستند با محیط جدید تطابق یابند ولی پس از مدتی به علت ابتلا به بیماری انگلی که در محیط بومی زندگی آنها در آفریقای شمالی شایع نبود، از پا درآمدند.

دوردن در آن زمان درگیر پروژه آمیخته‌گری با هدف مشخص کردن قابلیت استفاده از پرنده‌های شمالی به منظور بهبود پر و بال پرنده‌های جنوبی بود(دوردن، b1919).

در بین پرندگان زنده مانده، آنهایی که مطلوب‌ترین پر و بال را تولید می‌کردند نگهداشته شدند و بقیه حذف گردیدند. تقریباً 4 سال طول کشید تا تعداد تقریباً 100 پرنده آمیخته در سن تولید بدست آمدند. در ارزیابی دقیقتری دوردن (b1919) خصوصیات اصلی گله‌های خالص آفریقای شمالی و جنوبی را با نتایج حاصل از پرنده‌های آمیخته مقایسه کرد. در مقایسه با پرنده‌های آفریقای جنوبی، گله‌های نیجریه‌ای بزرگتر و دارای گردن درازتر و وزن حدود 125 کیلوگرم با تعداد میانگین 36 عدد پر بودند (از 33 تا 39 عدد). تنها پرندگان شمالی تکه تاسی در بالای سرشان داشتند. رنگ پوست نرهای بالغ در قسمت ران‌ها یا سر و گردن قرمز روشن بود در حالیکه این حالت در پرندگان جنوبی کمتر دیده می‌شد، شکل تخم پرندگان شمالی گردتر بود و تعداد حفره‌های موجود روی پوسته تخم بطور قابل‌توجهی کمتر از تعداد مشاهده شده در تخم‌های حاصل از گله‌های جنوبی بود. در بیشتر موارد پرنده‌های آمیخته شمالی ـ جنوبی فنوتیپی مابین جمعیت اصلی را در اولین نسل (F1) نشان دادند.داده‌های محدود حاصل از نسل دوم (F2) نشان دهنده وجود تنوع بیشتری برای اغلب صفات در پرنده‌های آمیخته بودند. تنها استثناء در این مورد ناحیه تاس روی سر بود. تمامی پرنده‌های آمیخته ناحیه تاس را داشتند در حالیکه برخی از پرنده‌های (F2) این تاسی را نشان نمی‌دادند.

بنابراین دوردن (b1919) نتیجه گرفت صفت مورد نظر حالت هموزیگوت غالب را در گله‌های نیجریه‌ای داشت و تظاهر آن به دلیل توارث ساده مندلی بود.

سیستم‌های آمیزشی شترمرغ در آغاز قرن حاضر شامل ترکیبات دوتایی و سه تایی شامل یکحیوان نر و دو حیوان ماده می‌شود و اغلب به منظور افزایش تولید، تخم شترمرغ را از لانه خارج می‌کنند (مارتین، 1891). جفتگیری پرنده‌ها منعکس کننده نظریه توارث خونی (blending) بود و دوردن (a1919) براساس آن دستورالعمل اصولی را برای دامدار چنین تشریح می‌کند.

او کارش را با پرنده‌ای شروع می‌کند که از نظر تولید پر نزدیک به حالت ایده‌آل می‌باشد و آن را با پرنده‌ای بسیار شبیه به خودش آمیزش می‌دهد، اما احتمال دارد به علت نقص و کمبود در مورد برخی از صفات مورد نظرش، در فصل آینده به منظور بهبود سایر خصوصیات مطلوب،آمیزش‌های دیگری را ترتیب دهد. با داشتن گروههای اصلاحی متفاوت، ممکن است بتواند در هر نسل دویست و یا سیصد جوجه را پرورش دهد. جوجه‌های حاصل از این سیستم نشانگر میزان بالایی از تنوع می‌باشند و فرزندان اغلب حالت وسط بین والدین خود را بروز می‌دهند. هنگامی که پرنده‌ها به بلوغ می‌رسند، بهترین پرنده ها بعنوان پرنده‌های مولد انتخآب می‌شوند. اگر گله از نظر خصوصیت ویژه‌ای، نقطه ضعفی داشته باشد، پرنده‌هایی خریداری می‌شوند که در مورد آن خصوصیت ویژه، عملکرد بالایی داشته باشند.

دوردن (b1919) نتیجه گرفت که این روش صرفاً منجر به ترکیب سلولهای زاینده با یکدیگر می‌شود و فراوانی هرگونه عامل وراثتی، هیچ تغییری نمی‌کند. جالب است که در آن زمان دامپروران از ایجاد لاین‌های خالص در نتیجه همخونی بسیار دوری می‌کردند. این باور هنوز هم شایع است با این وجود آفریقای جنوبی توانست به تولید پرهای با کیفیت بالا با استفاده از آمیخته‌گری باگله‌های وحشی شمالی و نیز اعمال حذف مؤثر در آن گله‌ها، دست یابد. سویه‌های حاصله گاهی نامگذاری هم می‌شدند و نیز بخش پرورش شترمرغ نیز در کتابهای درسی آفریقای جنوبی گنجانده شد (درنواتز و همکاران، 1995). چنین پیشرفتی بسیار چشمگیر بود زیرا دانش ژنتیک، بخصوص اصول ژنتیک کمی و کاربرد مستقیم آن در دامپروری تا سالهای 1940 و 1950 بدست نیامد. در سالهای پایانی قرن نوزدهم، ترقی ناگهانی این صنعت در آفریقای جنوبی باعث شد که سرمایه‌گذاران آمریکایی، استرالیایی و اروپایی نیز به این صنعت رو بیاورند. در ایالات متحده آمریکا در ابتدا پرندگان در سال 1883 به کالیفرنیا وارد شدند و پس از آن این روند ادامه یافت و باعث تشکیل گله‌های بنیادین آمریکای شمالی شد (دواتی، 1973). اغلب پرندگان نمی توانستند در طول چنین سفر طولانی زنده بمانند و این در حالی بود که برای اجتنآب از پرداخت تعرفه‌ها، این پرندگان را از طریق آمریکای جنوبی وارد آمریکای شمالی می‌کردند. تا سال 1910 تعداد پرندگان در آمریکا به متجاوز از 6000 قطعه رسید که 80% مزارع در آریزونا، 17% در کالیفرنیا و باقی در سایر ایالات پراکنده شده بودند. مشکلات ناشی از افت کیفیت پر بدین صورت بوجود آمد که مزارعی که کارشان را با گله‌های آفریقای جنوبی آغاز کرده بودند. شروع به واردات شترمرغهای نوبیانی Nubian)) که پرندگان متعلق به آفریقای شمالی بودندکردند با شروع جنگ جهانی اول، سختگیریها و دسترسی محدود به بازارهای جهانی باعث تنزل ناگهانی تقاضا برای پر شد که به معنی کاهش انگیزه برای پرورش شترمرغ در ایالات متحده و سایر مناطق بود. اگرچه صنعت پرورش شترمرغ در آفریقای جنوبی که پرندگان را برای چرم، گوشت و پر نگهداری می‌کردند،همچنان اهمیت خود را حفظ کرد.

از اواسط دهه 80 دوباره علاقه به نگهداری شترمرغ و سایر پرندگان سینه پهن در ایالات متحده، استرالیا، اروپا و سایر نقاط فزونی گرفت و اغلب گله‌ها از پرندگان وحشی منشأ گرفته بودند. امروزه پیشرفتهایی که در اصلاح نژاد دام صورت گرفته است که بکارگیری آنها در صنایع دامپروری در طی نیمه دوم قرن بیستم باعث بهبود ژنتیکی پرورش شترمرغ به منظور اهداف تجاری شده است.

برچسب‌ها:, , ,

پاسخی بگذارید

نوزده + 18 =